Brookesia stumpfii uit Nosy Be
Het is uitgebreid in het nieuws: een groep wetenschappers uit Duitsland heeft op Madagascar vier miniatuur kameleons gevonden. Nieuwe soorten voor de wetenschap, maar vooral: de kleinste reptielen ter wereld. In de wereld zijn twee van deze miniatuurgeslachten bekend, eentje uit Afrika en eentje dus uit Madagascar. De kleinste kameleon die nu ontdekt is, Brookesia micra, is 2,9 cm. lang en een juveniel ervan past op de kop van een lucifer! Een artikel met prachtige foto’s is te vinden op de site van National Geographic. Wij hebben ook kameleons van Madagascar uit het geslacht Brookesia in onze wetenschappelijke collectie. De kleinste daarvan, Brookesia stumpffi, is zo’n 4 cm. groot.
“Zeer opmerkelijk”
Wat vindt onze eigen reptielenexpert Pim Arntzen van deze nieuwe ontdekking? “Dit valt mijns inziens in de categorie ‘zeer opmerkelijk’”, zegt hij. “Niet alleen de kleinste reptielen, maar zo ongeveer de kleinste gewervelden.” Vooral het feit dat de onderzoekers ze ueberhaupt gevonden hebben, wekt zijn verwondering. “Die beestjes zijn zo klein en hebben ook nog een hele goede schutkleur, waardoor je ze tussen de bladeren echt niet ziet. Het eilandje Nosy Be bij Madagascar is traditioneel al heel goed onderzocht, en toch zijn deze minikameleons nog nooit eerder gevonden.”
Eilandevolutie
Een onderliggende vraag is waarom – met name op eilanden – sommige organismen heel groot worden (gigantisme – bv. Galapagos schildpadden) en andere juist zeer weer klein, zoals deze miniatuur kameleons. John de Vos, paleontoloog en expert op het gebied van dwergsoorten, legt in onderstaand filmpje op een toegankelijke manier uit hoe het kleiner worden werkt.